فضاپیمای «آزمایش تغییر مسیر سیارک دوتایی» (DART) ناسا به‌تازگی اولین تصویر خود را از دیدیموس و دیمورفوس، سیارک‌های هدف خود ثبت کرده است.

فضاپیمای «دارت» (DART) ۲۶ سپتامبر (۴ مهر) طی یک مأموریت نوآورانه، عمدا به قمر سیارک «دیدیموس» (Didymos) یعنی «دیمورفوس» (Dimorphos) برخورد خواهد کرد. اگرچه این سیارک هیچ تهدیدی برای زمین محسوب نمی‌شود، اما این اولین آزمایشی است که با استفاده از تکنیک برخورد جنبشی، اثر یک ساخته‌ی انسان را بر انحراف مدار یک سیارک بررسی کند.

در حالی که فضاپیما در مسیر رسیدن به هدف خود قرار دارد، با ترکیب ۲۴۳ عکس، تصویر تازه‌ای را از سیارک دیدیموس و قمر در حال گردش آن، دیمورفوس ثبت کرده است. این تصویر ۲۷ جولای (۵ مرداد) توسط «دوربین سیارک و شناسایی دیدیموس برای ناوبری اپتیکی» (Didymos Reconnaissance and Asteroid Camera for Optical navigation) یا «دراکو» (DRACO) فضاپیما گرفته شده است.

از فاصله‌ی حدود ۳۰ میلیون کیلومتر دورتر از دارت، سیستم سیارکی دیدیموس هنوز بسیار کم‌نور دیده می‌شود و کارشناسان دوربین ناوبری، مطمئن نیستند که آیا دراکو در حال حاضر به تنهایی می‌تواند سیارک هدف را تشخیص دهد یا خیر. با این حال، پس از یکپارچه‌سازی ۲۴۳ تصویر ثبت شده و تقویت داده‌های آن، تیم مأموریت موفق به آشکارسازی دیدیموس و تعیین مکان آن شد.

«النا آدامز» مهندس سیستم‌های دارت در آزمایشگاه فیزیک کاربردی جان هاپکینز (APL) گفت: «این اولین مجموعه از تصاویر دراکو، به‌عنوان آزمایشی برای اثبات تکنیک‌های تصویربرداری ما استفاده می‌شود.»

عکس ثبت شده توسط ابزار دارکو فضاپیمای دارت ناسا

عکس ثبت شده توسط ابزار دراکو
Credit: NASA JPL DART Navigation Team

به گفته‌ی او کیفیت تصویر مشابه چیزی است که با تلسکوپ‌های زمینی به‌دست می‌آید، اما ثبت چنین تصاویری برای اطمینان از عملکرد صحیح دراکو ضروری است. آدامز افزود: «باید مطمئن شویم که این ابراز می‌تواند قبل از شروع استفاده برای هدایت فضاپیما، هدف خود را به‌خوبی ببیند و تنظیمات لازم را انجام دهد زیرا فضاپیما به‌طور مستقل، به سیارک خواهد رسید.»

پیش از این چندین شبیه‌سازی ناوبری با استفاده از تصاویر ابزارهایی غیر از دراکو انجام شده و دراکو در طی رصدهای برنامه‌ریزی شده در ۱۲، ۱۳ و ۲۲ آگوست، دیدموس را مشاهده کرده است.

با این حال، فضاپیمای دارت در نهایت باید به توانایی خودش در دیدن و پردازش تصاویر دیدیموس و دیمورفوس، برای هدایت فضاپیما به سمت سیارک، به‌ویژه در چهار ساعت پایانی قبل از برخورد، متکی باشد. در آن مرحله، فضاپیما باید به‌طور مستقل به سمت هدف خود حرکت کند تا بدون دخالت انسان، با موفقیت با دیمورفوس برخورد کند.

«جولی بلروز» (Julie Bellerose) سرپرست ناوبری دارت در آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا هم درباره‌ی این تصاویر تازه گفت: «با دیدن تصاویر دراکو از دیدیموس برای اولین بار، می‌توانیم بهترین تنظیمات را برای آن انجام دهیم و نرم‌افزار را به دقت تنظیم کنیم. در ماه سپتامبر، با تعیین دقیق‌تر مکان دیدیموس، هدف‌گیری دارت را اصلاح خواهیم کرد.»

طی سه هفته‌ی آینده و با استفاده از مشاهداتی که هر پنج ساعت انجام می شود، تیم دارت سه مانور تصحیح مسیر را اجرا خواهد کرد. هر یک از این مانورها، حاشیه خطای مسیر مورد نیاز فضاپیما برای برخورد را کاهش می‌دهد.

پس از آخرین مانور در ۲۵ سپتامبر (۳ مهر) و تقریبا ۲۴ ساعت قبل از برخورد . در فاصله‌ی ۲ کیلومتری، تیم ناوبری از موقعیت دقیق هدف آگاه خواهد شد. پس از آن دارت به‌تنهایی رهگیری این قمر سیارکی را انجام می‌دهد تا در نهایت با سرعت ۷ کیلومتر بر ثانیه به دیمورفوس بکوبد.

عکس کاور: طرحی گرافیکی از برخورد دارت
Credit: ESA/ScienceOffice

منبع: SciTechDaily